blog

Onze koffie wordt bedreigd

Opinie 952

Onze koffie wordt bedreigd

Het was weer zover: wereldkoffiedag, een dag uitgeroepen door de International Coffee Organization, een organisatie waarbij 74 koffieproducerende landen zijn aangesloten.


René Bakker
René Bakker is oud-directeur C1000 en nu algemeen directeur Fairtrade Original.

De bedoeling van deze dag, die op 1 oktober wordt gehouden, is allereerst om te vieren dat koffie een heerlijke drank is die we graag in gezelschap drinken. Nederlanders staan wereldwijd in de top-5 van koffiedrinkers, met een gemiddelde consumptie van 4,1 kop per dag. Daarvoor gebruiken we 8,4 kilo koffie per persoon per jaar.

Wereldkoffiedag is er vooral ook om aandacht te vragen voor de duurzame productie van koffie. Want zonder overdrijven mogen we wel stellen dat de toekomst van onze dagelijkse kopjes koffie ernstig wordt bedreigd.

Allereerst is er een prijsprobleem. Op de wereldmarkt ligt de prijs van koffie al tijden op een historisch dieptepunt van rond de $1 per pound (circa 450 gram). Dit betekent dat koffieboeren beneden directe kostprijs moeten verkopen en dus onvoldoende inkomen genereren om hun gezinnen te onderhouden. Dat leidt er weer toe dat er een tekort aan koffieboeren dreigt te ontstaan.

Jongeren hebben geen interesse om het vak van de ouders over te nemen en trekken weg naar de stad. De gemiddelde leeftijd van ‘de koffieboer’ is in vele landen inmiddels opgelopen naar 60 en er is dus nauwelijks opvolging te vinden.

‘De prijs van koffie ligt al tijden op een historisch dieptepunt’

Naast deze problematiek zijn het ook de koffieboeren die als eerste de gevolgen van de klimaat verandering ondergaan. Door droogten enerzijds en plotselinge grote regenval anderzijds gaan oogsten verloren en gaat de kwaliteit van de geoogste bonen achteruit.

De Fairtrade-beweging zet zich al jaren in om de positie van koffieboeren te verbeteren door een minimumprijs te hanteren. De problematiek omvat echter veel meer dan alleen dat. Als eerste stap naar een oplossing moet de consument zich bewust worden van de problematiek. Fairtrade Original heeft zich daarom aangesloten bij het Futureproof Coffee Collective onder de vleugels van MVO Nederland. Dit consortium van bedrijven en partijen in de koffiemarkt wil een meetinstrument ontwikkelen om de echte kostprijs van koffie te kunnen bepalen. Daarbij wordt niet alleen gekeken naar wat een leefbaar loon zou moeten zijn voor de koffieboeren, maar wordt ook gemeten wat de kosten van watergebruik, CO2-uitstoot en de invloed op biodiversiteit is van de koffieteelt.

Doel is niet alleen de werkelijke kosten in kaart te brengen en hierover te communiceren, maar ook te meten wat de impact is van projecten die zijn gericht op het verlagen van die werkelijke kosten. Denk bijvoorbeeld aan verminderd watergebruik en/of CO2-uitstoot. Het meetinstrument is ontwikkeld en met ondersteuning van Solidaridad vinden de eerste metingen op dit moment plaats bij coöperaties van koffieboeren. Wordt vervolgd…

Reageer op dit artikel