artikel

Het grote overvaldilemma

Formules

Het grote overvaldilemma

DOETINCHEM – Een overval is een ingrijpende ervaring voor iedereen die ermee te maken krijgt. Voor soms maar een paar tientjes worden medewerkers van supermarkten door vaak snotapen met de dood bedreigd. De reactie op een poging tot een overval levert een duivels dilemma op voor iedereen die in de supermarktbranche werkt. Meewerken of niet?

Een paar jaar geleden interviewde ik een jongen die een

sigarenzaak in het oosten van Nederland had overvallen. Met een geleend wapen

was hij gewoon naar binnen gelopen en had hij de inhoud van de kassa opgeëist.

Twee minuten later stond hij met een tas vol cash weer op straat, binnen een

kwartier zat hij thuis al te tellen en de volgende ochtend had hij de buit al

verkwist aan uitgaan en nieuwe merkkleding. Het was zo makkelijk gegaan, dat

hij alweer op zoek was naar een volgend doelwit.


Jeugdgevangenis

Zo ver kwam het gelukkig niet. De jongen schepte iets te

veel op over zijn prestatie en iemand uit zijn omgeving pleegde een telefoontje

met de politie. Pas in de jeugdgevangenis besefte hij wat hij eigenlijk had

gedaan en kwam hij tot inkeer. Toen ik hem sprak deed hij een combinatie van

leren en werken en had hij zijn criminele verleden ver achter zich gelaten. Zorgwekkend

was echter zijn verhaal over de reden waarom hij zijn overval had gepleegd. ‘Ik

las steeds in de krant dat bij een overval nog ieder spoor naar de daders

ontbrak.’


Heldhaftige supermarktmedewerkers

Regelmatig krijgen we op de redactie ook berichten over

heldhaftige supermarktmedewerkers die ter plekke overvallers overmeesteren of

direct na de overval de achtervolging inzetten. Afgelopen weekeinde gebeurde

het nog in Rotterdam, waar twee medewerkers van een supermarkt een van de

overvallers wisten te achterhalen en deze overhandigden aan de politie. Dat mag

rustig worden gekenschetst als een heldendaad, want de overvallers waren

gewapend met een groot mes. Het is even afwachten of de tweede dader ook nog

wordt achterhaald en welke straffen de overvallers krijgen, maar in ieder geval

krijgen deze daders de boodschap mee dat een overval onacceptabel gedrag is.


Escalatie

De officiële instructie is om mee te werken bij een overval

en de daders geen reden te geven voor escalatie te zorgen. De veiligheid van de

medewerkers staat voorop. Dat is in principe ook logisch en verstandig, maar

versterkt de indruk bij dadergroepen dat een overval een relatief risicoloos

delict is. De woorden van Frans Heeres, korpschef van de Politie Midden- en

West-Brabant en lid van de Taskforce Overvalcriminaliteit onlangs in Distrifood

sluiten hier feilloos op aan. ‘Vroeger begon een criminele loopbaan met een

winkeldiefstal, dan kon je ze al vroeg in de kraag vatten en corrigeren. Nu is

een overval het instapdelict geworden.’


Martelaren

Het is een duivels dilemma. Wie zich niet verzet tegen

overvallers, moet maar hopen dat de politie de overvallers in de kraag vat. Het

oplossingspercentage van de Nederlandse politie is echter dusdanig dat er vaak

jochies worden opgepakt die al een waslijst aan overvallen op hun kerfstok

hebben en daarmee enorm veel schade hebben aangericht. Aan de andere kant is

verzet bij een overval zeker niet zonder risico. Het kan leiden tot paniek bij

de daders en eventueel fatale gevolgen. De supermarktbranche heeft wat dat

betreft natuurlijk geen behoefte aan martelaren.

Reageer op dit artikel