blog

Tabor: Onlinefood en de wet van Amara

Foodmagazine 566

Tabor: Onlinefood en de wet van Amara
Roland Tabor. Foto: Diederik van der Laan

Afgelopen maand las ik een bericht over een onderzoek naar het effect van de groei van online op supermarkten. Voormalig ceo van Unilever België Nils van Dam stelde dat tussen de 30 en 40 procent van de supermarkten in de Benelux in de komende 10 jaar zal verdwijnen door de komst van nieuwe spelers en de groei van online. Fysieke supermarkten zullen volgens Van Dam alleen nog succesvol zijn in dichtbevolkte gebieden waar ook veel mensen werken. Grote XL-supermarkten buiten de stad zullen volgens hem als eerste sneuvelen. Een boute stelling die wat meer aandacht verdient. Immers, ondanks de snelle groei in thuisbezorgde boodschappen neemt het aantal supermarkten in Nederland al jaren toe tot inmiddels ruim 6000.

Of we inderdaad aan de vooravond van een dramatische neergang in aantal supermarkten staan valt nog te bezien. Distrifood zette onlangs de ontwikkeling van onlinefoodverkoop nog eens mooi op een rijtje, beginnend bij Unigro’s James Telesuper in de jaren tachtig. Over 2018 schat GfK het online-aandeel in op 4,1 procent. Dat is ruim €1,5 miljard omzet. GfK verwacht een verdere verdubbeling naar 8,1 procent in 2023. Als je deze trend doortrekt, zit je over 10 jaar op een marktaandeel van zo’n 20 procent. Maar niet iedereen is zo positief. Volgens het platform Supermarkt & Ruimte wordt het onlinemarktaandeel schromelijk overschat en ligt de potentie tot 2025 niet hoger dan 6 procent. Onderzoek van Motivaction laat zien dat slechts 4 procent van de ondervraagden verwacht in de toekomst ál zijn producten online te bestellen.

Totale onlinemarkt

Als we naar de totale onlinemarkt in Nederland kijken, zien we de groei verder afnemen tot een kleine 10 procent in 2018. Food/nearfood steeg weliswaar met 24 procent, maar dat is beduidend minder dan de 35 procent van het jaar ervoor. En deze categorie omvat ook de snelgroeiende markt van thuisbezorgen. Wereldwijd zien we dat de onlinegiganten nog hard groeien, maar dat de directe eigen omzet afvlakt. eMarketer verwacht dat Amazon dit jaar met 19,8 procent groeit tot een omzet van ruim $440 miljard (!), omgerekend zo’n €391 miljard. De verwachte groei van de directe eigen omzet is 13,5 procent, een beduidend lager percentage.

Onlinegroei neemt dus af, maar is nog steeds hoog. En onlinefood heeft nog een inhaalslag te maken. Maar een online-omzetaandeel van 20 procent in 2028 lijkt aan de hoge kant. En daarmee is ook de voorspelling dat in deze periode een groot deel van de supermarkten verdwijnt erg overtrokken. De marges voor supermarkten zijn weliswaar dun, maar dat zijn ze altijd geweest. Netto onder de streep wordt er veel verdiend. En bovendien kunnen de prijzen nog flink omhoog als we naar de ons omringende landen kijken.

E-commerce in aanloopfase

Amara’s law (Stanford University) lijkt ook hier toepasbaar: ‘We tend to overestimate the impact of a new technology in the short run, but we underestimate it in the long run.’ Ook al is e-commerce in de supermarkt al bijna 25 jaar een feit, we zitten nog in de aanloopfase. Daarom verwacht ik die grote XL-supermarkten buiten de stad over 10 jaar nog allemaal te zien. Wat wel vrijwel volledig zal verdwijnen, zijn de vele honderden ophaalpunten van Jumbo en AH. Hier zit geen groei in en er wordt geen droog brood mee verdiend. Thuisbezorgen heeft de toekomst, ook in de stad. Maar dit zal vooralsnog niet ten koste zal gaan van het aantal supermarkten in de stad. Over 10 jaar kan ik nog steeds bij dezelfde acht supermarkten winkelen die zich binnen een straal van 1 kilometer bevinden. Al zal ik geen Blokker meer tegenkomen. Maar dat is een ander verhaal.

Roland Tabor is een Retail Analytics-specialist en columnist voor Foodmagazine.

Reageer op dit artikel